مرا ببوس (زندگی و سروده‌های حیدر رقابی)

شمار سرایندگانی که در دهه‌های 1350-1320 از آرمان‌های سوسیالیستی و گرایش چپ تأثیر پذیرفته‌اند، بسیار زیاد است. اما در تک‌نگاری حاضر، نه با شاعری چپ‌گرا که به‌نحوی کم‌وبیش استثنایی با سراینده‌ای ملی‌گرا (و حتی شاید بتوان گفت گاه پان‌ایرانیست) روبه‌روییم: حیدر رقابی (هاله) که به‌خلاف بسیاری از هم‌نسلانش از چپ‌گرایی و چپ‌گرایان بسیار دور به‌نظر می‌رسید. هرچند سروده‌های متنوع و درخور توجهی از رقابی به یادگار مانده است، شعری که به شناخته شدن او در میان مخاطبان عام‌تر یاری رساند، متن ترانه‌ای به نام «مرا ببوس» است که تغزل و مبارزه را با آوای خواننده‌ای غیرحرفه‌ای به نام حسن گلنراقی و آهنگی از موسیقیدانی حرفه‌ای به نام مجید وفادار در حدود 1336 به میدان عمومی کشاند. هرچند نباید از یادآوری این نکته غفلت کرد که به‌سبب پُررنگ بودن ادبیات چپ‌گرایانه، همین ترانه نیز در آغاز به یکی از اعضای سازمان مخفی حزب توده در ارتش نسبت داده شد. کامیار عابدی، پژوهشگر و منتقد ادبی، در بخش نخست کتاب بسیار خواندنی حاضر، در طی چهار فصل به‌تفصیل، دربارۀ زندگی و نیز شعرها و نوشته‌ها و اندیشه‌ها و سرودها و ترانه‌های رقابی به بحث و جست‌وجو پرداخته است. در بخش دوم کتاب نیز، شعرهای او در دوره‌های مختلف زندگی و با درون‌مایه‌های نزدیک به هم از نیمۀ دوم دهۀ 1320 تا نیمۀ اول دهۀ 1360، دسته‌بندی شده و نمونه‌های پراهمیت آن در دسترس قرار گرفته است.